Hiểu về nghiệp (kamma) – Trích sách

Nghĩa đen của chữ Pali kamma có nghĩa là hành động.
Hiểu về nghiệp.


Có rất nhiều sự ví von để mô tả quá trình này. Một ví
dụ có sẵn là: hãy tưởng tượng bạn đang có một cái ống
nước rất dài, cỡ 100 mét, được kết nối vào một nguồn
nước bẩn. Nếu chúng ta rút đầu ống và nối vào nguồn
nước suối trong lành, chúng ta sẽ vẫn có 100 mét nước
bẩn trước khi nước sạch chảy ra. Nếu chúng ta kết nối
ngược lại vào nguồn nước bẩn dù chỉ trong chốc lát, chắc
chắn sau đó một lúc chúng ta sẽ nhận được nước bẩn ở
cuối cái ống.

Mỗi hành động phải đi đến hồi kết. Việc
chúng ta nối ống chính là tác ý (cetanā). Nếu chúng ta
ngồi yên lặng với chánh niệm và nhìn xung quanh, chúng
ta sẽ thấy quá trình này diễn ra khắp nơi; đây chính là
diễn biến tự nhiên. Đó là quy luật tự nhiên, không sao
khác được. Thứ có thể tránh được là các kết quả tiêu
cực. Với chánh niệm và trí tuệ, chúng ta có thể kết nối
với nguồn nước suối tinh khiết và không để cho các nhân
bất thiện tác động. Các duyên có thể ngưng lại, nhưng
vẫn có thể có liên hệ tới quả, vì vậy, trước tiên chúng ta
phải hiểu được nguyên nhân. Chỉ có một vị Phật hoặc
một vị A La Hán (arahant), người đã vượt ra khỏi cõi
luân hồi này, mới không chịu sự tác động bởi luật của
nghiệp. Mặc dù vậy, họ vẫn chịu các quả trổ ra từ duyên
quá khứ, cho đến khi các quả hết hiệu lực.


Nghiệp không phải là phần thưởng hay sự trừng
phạt đến từ một đấng quyền năng tối cao nào đó; nó cũng
không phải được đóng dấu vào trong số phận chúng ta;
không phải là định mệnh. Nó là hành động do chúng ta
thực hiện và tác động lên chính chúng ta. Nghiệp không
giống một câu chuyện đã được kể xong trong quá khứ,
mà chỉ đang được kể đến bây giờ. Với quan niệm như
vậy, chúng ta thấy rằng mình có thể đảo chiều hoặc làm
đứt đoạn tiến trình của nghiệp, cũng giống như chúng
ta có thể chuyển từ nguồn nước bẩn sang nước sạch.

Ví dụ, một người cả đời đã xây dựng thói quen hay nổi giận
và là người dễ nổi nóng. Nếu người đó luyện tập chánh
niệm, anh/cô ấy sẽ sớm thấy được lợi ích của việc thực
hành và ngay trong giây phút hiện tại có cơ hội để lựa
chọn tiếp tục nổi giận hoặc cố gắng chánh niệm trên đó
và phát triển trí tuệ. Đó là tùy người ấy quyết định. Nếu
anh/cô ấy quyết định phớt lờ sự tức giận và không muốn
hiểu về nó thì tâm si hiện diện và mọi chuyện sẽ vẫn tiếp
tục như thế. Đó chính là cách mà trí tuệ cho ta được tự
do chọn lựa.

Hiểu về nghiệp.

Trích sách Khi Chánh Niệm Trở Nên Tự Nhiên.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.